MENU
Trafostacja Sztuki w Szczecinie ul. ┼Üwi─Ötego Ducha 4 OPEN Tue-Sun 11 amÔÇô7 pm +48 91 400 00 49

PRINCE POLONIA

Widok wystawy
fot. Andrzej Golc

Exhibition:

4 pa┼║dziernika – 2 grudnia 2018

Opening:

4 pa┼║dziernika 2018 (czwartek) o godz. 19:00

Kuratorzy:

Max Cegielski, Janek Simon

Oprowadzania kuratorskie:

5 pa┼║dziernika 2018 (pi─ůtek) o godz. 18:006 pa┼║dziernika 2018 (sobota) o godz. 12:00

See also

Wystawa analizuje zwi─ůzki z Indiami, pocz─ůwszy od wizyty pierwszego premiera tego kraju Jawaharlala Nehru w Polsce w 1955 roku i podpisania umowy o wsp├│┼épracy ekonomiczno-kulturalnej, a┼╝ do pocz─ůtku lat 90., kiedy obydwa kraje zliberalizowa┼éy swe gospodarki.

Oficjalna przyja┼║┼ä i dyskurs ÔÇ×socjalistycznej modernizacjiÔÇŁ by┼éy poszukiwaniem alternatywy dla zachodniego modelu nowoczesno┼Ťci. Szybko umo┼╝liwi┼éy jednak r├│wnie┼╝ rozw├│j nieformalnych sieci ÔÇ×handlu walizkowegoÔÇŁ, kt├│re mo┼╝na potraktowa─ç jako cz─Ö┼Ť─ç prehistorii wolnorynkowego kapitalizmu i spo┼éecze┼ästwa konsumpcyjnego w Polsce. Gospodarczy wymiar relacji uzupe┼énia┼éa coraz silniejsza fascynacja kulturowa, rozwija┼éy si─Ö r├│┼╝nego rodzaju praktyki duchowe inspirowane Wschodem.

W pocz─ůtkowej fazie Indie by┼éy obiektem ÔÇ×kominternowskiej kolonizacjiÔÇŁ czy te┼╝ ÔÇ×socjalistycznego orientalizmuÔÇŁ. P├│┼║niej sta┼éy si─Ö ÔÇ×wschodnim oknem na ┼ŤwiatÔÇŁ, miejscem, gdzie Polacy wraz z obywatelami Indii wsp├│lnie uczyli si─Ö ÔÇ×ZachoduÔÇŁ. W obydwu krajach panowa┼é system pa┼ästwowych monopoli i kontroli cen oraz ograniczenia importu. Konsumpcyjne potrzeby obydwu spo┼éecze┼ästw zapewnia┼é wi─Öc czarny rynek. Azja s┼éu┼╝y┼éa jako poligon do┼Ťwiadczalny liberalizmu najpierw dla ekonomist├│w, in┼╝ynier├│w i artyst├│w, a potem, w latach 80., dla handlarzy z obozu pa┼ästw satelickich ZSRR. Przywo┼╝one z nich kryszta┼éy czy sprz─Öt gospodarstwa domowego kupcy w Delhi i Bombaju traktowali jako symbole Europy.

Zwi─ůzki z Indiami pozwala┼éy wi─Öc dekonstruowa─ç socjalistyczny system. Genealogia symbolicznego porz─ůdku, jaki wy┼éoni┼é si─Ö w Polsce po 1989 roku, powinna zatem uwzgl─Ödnia─ç trwaj─ůcy ponad 50 lat proces globalnej wymiany ze Wschodem. W czasie transformacji ustrojowej bod┼║cami do zmian by┼éy bowiem nie tylko kultura i polityka Zachodu, do kt├│rych w┼éadze si─Ö p├│┼║niej oficjalnie odwo┼éywa┼éy. Przestrzeni─ů poszukiwania i testowania nowych wzorc├│w ┼╝ycia by┼éa tak┼╝e Azja, i to do┼Ťwiadczenie niemal ca┼ékowicie wyparto z historycznej narracji. Powszechne zapomnienie wieloletnich zwi─ůzk├│w z Indiami jest przyk┼éadem istniej─ůcego od wiek├│w problemu bezskutecznych pr├│b budowania naszej to┼╝samo┼Ťci wy┼é─ůcznie w oparciu o europejskie normy. W czasach kolejnego jej przewarto┼Ťciowywania, kryzysu idei globalizacji oraz strachu przed Innym historia ÔÇ×wschodniego okna na ┼ŤwiatÔÇŁ warta jest przypomnienia.

Szczecin zajmuje w niej miejsce szczeg├│lnie wa┼╝ne, poniewa┼╝ to w┼éa┼Ťnie tu na kursach organizowanych przez Piotra Zaremb─Ö, pierwszego prezydenta miasta, wykszta┼éci┼éo si─Ö prawie pi─Ö─çdziesi─Öciu przyby┼éych z Indii urbanist├│w, kt├│rzy nast─Öpnie decydowali o przemianach w swojej ojczy┼║nie.