MENU
Trafostacja Sztuki w Szczecinie ul. 艢wi臋tego Ducha 4 CZYNNA Wto-Nie 11:00-19:00 +48 91 400 00 49
Logo TRAFO

PRINCE POLONIA

Wystawa:

4 pa藕dziernika – 2 grudnia 2018

Wernisa偶:

4 pa藕dziernika 2018 (czwartek) o godz. 19:00

Kuratorzy:

Max Cegielski, Janek Simon

Oprowadzania kuratorskie:

5 pa藕dziernika 2018 (pi膮tek) o godz. 18:006 pa藕dziernika 2018 (sobota) o godz. 12:00

Zobacz te偶

Wystawa analizuje zwi膮zki z Indiami, pocz膮wszy od wizyty pierwszego premiera tego kraju Jawaharlala Nehru w Polsce w 1955 roku i podpisania umowy o wsp贸艂pracy ekonomiczno-kulturalnej, a偶 do pocz膮tku lat 90., kiedy obydwa kraje zliberalizowa艂y swe gospodarki.

Oficjalna przyja藕艅 i dyskurs 鈥瀞ocjalistycznej modernizacji鈥 by艂y poszukiwaniem alternatywy dla zachodniego modelu nowoczesno艣ci. Szybko umo偶liwi艂y jednak r贸wnie偶 rozw贸j nieformalnych sieci 鈥瀐andlu walizkowego鈥, kt贸re mo偶na potraktowa膰 jako cz臋艣膰 prehistorii wolnorynkowego kapitalizmu i spo艂ecze艅stwa konsumpcyjnego w Polsce. Gospodarczy wymiar relacji uzupe艂nia艂a coraz silniejsza fascynacja kulturowa, rozwija艂y si臋 r贸偶nego rodzaju praktyki duchowe inspirowane Wschodem.

W pocz膮tkowej fazie Indie by艂y obiektem 鈥瀔ominternowskiej kolonizacji鈥 czy te偶 鈥瀞ocjalistycznego orientalizmu鈥. P贸藕niej sta艂y si臋 鈥瀢schodnim oknem na 艣wiat鈥, miejscem, gdzie Polacy wraz z obywatelami Indii wsp贸lnie uczyli si臋 鈥瀂achodu鈥. W obydwu krajach panowa艂 system pa艅stwowych monopoli i kontroli cen oraz ograniczenia importu. Konsumpcyjne potrzeby obydwu spo艂ecze艅stw zapewnia艂 wi臋c czarny rynek. Azja s艂u偶y艂a jako poligon do艣wiadczalny liberalizmu najpierw dla ekonomist贸w, in偶ynier贸w i artyst贸w, a potem, w latach 80., dla handlarzy z obozu pa艅stw satelickich ZSRR. Przywo偶one z nich kryszta艂y czy sprz臋t gospodarstwa domowego kupcy w Delhi i Bombaju traktowali jako symbole Europy.

Zwi膮zki z Indiami pozwala艂y wi臋c dekonstruowa膰 socjalistyczny system. Genealogia symbolicznego porz膮dku, jaki wy艂oni艂 si臋 w Polsce po 1989 roku, powinna zatem uwzgl臋dnia膰 trwaj膮cy ponad 50 lat proces globalnej wymiany ze Wschodem. W czasie transformacji ustrojowej bod藕cami do zmian by艂y bowiem nie tylko kultura i polityka Zachodu, do kt贸rych w艂adze si臋 p贸藕niej oficjalnie odwo艂ywa艂y. Przestrzeni膮 poszukiwania i testowania nowych wzorc贸w 偶ycia by艂a tak偶e Azja, i to do艣wiadczenie niemal ca艂kowicie wyparto z historycznej narracji. Powszechne zapomnienie wieloletnich zwi膮zk贸w z Indiami jest przyk艂adem istniej膮cego od wiek贸w problemu bezskutecznych pr贸b budowania naszej to偶samo艣ci wy艂膮cznie w oparciu o europejskie normy. W czasach kolejnego jej przewarto艣ciowywania, kryzysu idei globalizacji oraz strachu przed Innym historia 鈥瀢schodniego okna na 艣wiat鈥 warta jest przypomnienia.

Szczecin zajmuje w niej miejsce szczeg贸lnie wa偶ne, poniewa偶 to w艂a艣nie tu na kursach organizowanych przez Piotra Zaremb臋, pierwszego prezydenta miasta, wykszta艂ci艂o si臋 prawie pi臋膰dziesi臋ciu przyby艂ych z Indii urbanist贸w, kt贸rzy nast臋pnie decydowali o przemianach w swojej ojczy藕nie.